Kategori: Makaleler

Özkaynak mı, Öz Kaynak mı? Psikolojik Bir Mercekten İnceleme Dil, düşüncelerimizi ve duygularımızı ifade etmenin en temel araçlarından biri. Ama dilin, aynı zamanda kültürel ve toplumsal normlara dayalı bir yapı olduğunu da unutmamalıyız. Hangi kelimelerin doğru olduğu, neyin kabul edildiği ve toplumsal olarak ne şekilde ifade edildiğimiz, bir toplumun değerlerini ve inançlarını yansıtır. Her dilde olduğu gibi, Türkçede de bazen doğru ya da yanlış kullanılan kelimeler arasında ince farklar vardır. İşte bu noktada, “Özkaynak mı, öz kaynak mı?” sorusu ortaya çıkıyor. Bu yazıda, Türkçede sıkça karşılaşılan bu iki farklı kullanımın arkasındaki bilişsel, duygusal ve sosyal psikolojik süreçleri inceleyeceğiz. Dilin zihnimizle…

Deniz Jeomorfoloji Midir? Bugün kafamda bir soru var: Deniz jeomorfoloji midir? Bu soru, aslında gündelik hayatımda bir şeyler okurken aklıma takıldı. Belki de “jeomorfoloji” denilince çoğumuzun aklına ilk gelen şey dağlar, vadiler, çöller falan oluyor. Ama denizler de doğal oluşumlar değil mi? Hani bir yanda kara, bir yanda su. Peki ya bu suyun oluşturduğu şekiller? Bu su altındaki dünyayı nasıl ele alıyoruz? Sonuçta bu da bir tür doğa olayı, değil mi? Durun, biraz derinleşelim. Jeomorfoloji Nedir? Önce Temelleri Bir Anlayalım Jeomorfoloji, yeryüzünün şekillerini inceleyen bir bilim dalı. Yani, dünyadaki dağları, vadileri, gölleri, denizleri ve her türlü yer şeklinin nasıl oluştuğunu…

Neden Yalıçapkını Denir? Ekonomi Perspektifinden Bir İnceleme Bir sabah, kahvemi içerken, gökyüzünde hızla süzülen bir kuşu izledim. O an aklıma gelen soru şuydu: Yalıçapkını, neden böyle adlandırılır? Kuşun zarif uçuşu ve su kenarındaki yaşamı, insanın doğal ortamla olan ilişkisini düşündürdü. Ancak bu soruya bir ekonomist bakış açısıyla yaklaşmak, farklı bir boyut katıyor. Kıt kaynaklar, seçimler ve fırsat maliyeti kavramları, bu tür bir soruyu farklı bir bakış açısıyla ele almamıza neden olabilir. Sonuçta, insanın kararları sadece biyolojik içgüdülerle değil, çoğu zaman ekonomik düşüncelerle şekillenir. O zaman bu kuşun adını ve yaşam tarzını, ekonomi perspektifinden derinlemesine inceleyelim. 1. Yalıçapkını: Kuşun Doğal Yaşamı…

“La ilâhe illâ Hu Aleyhi Tevekkeltü ve Hüve Rabbul Arşil Azim” – Tarihsel Perspektiften Bir İnceleme Geçmişin izlerini doğru bir şekilde takip etmek, sadece tarihe olan bağlılığımızı değil, aynı zamanda bugünü anlama şeklimizi de derinleştirir. Her dönemin kendine has düşünsel ve toplumsal yapıları, geçmişin gölgelerinde nasıl şekillendiğini anlamamıza olanak sağlar. Bugün, “La ilâhe illâ Hu aleyhi tevekkeltü ve hüve rabbul arşil azim” duasının tarihsel kökenlerini incelemek, yalnızca bu ifadeyi anlamakla kalmayacak, aynı zamanda İslam düşüncesindeki evrimsel süreci ve toplumsal hayatın manevi yönlerini de keşfetmemize yardımcı olacaktır. İslam’ın İlk Döneminde: Temel İman ve Teslimiyet Bu dua, İslam’ın temel inançlarıyla derin bağlar…

Bitkisel Çayı Zayıflatır Mı? Pedagojik Bir Bakış Açısıyla Sağlık, Öğrenme ve Toplumsal Değişim Birçok insan, sağlıklı yaşam ve zayıflama konusunda, anlık çözümler arayarak farklı yöntemlere başvurur. Bitkisel çaylar, bu yöntemlerden en popüler olanlardan biri haline gelmiştir. “Bitkisel çayı zayıflatır mı?” sorusu ise, sağlığına dikkat eden pek çok kişinin kafasında bir soru işareti bırakmaktadır. Ancak bu soruyu sadece fiziksel sağlığımız bağlamında değil, aynı zamanda öğrenme, pedagojik anlayış ve toplumsal değerler perspektifinden de ele almak gerekir. Eğitimde ve yaşamda, her birey farklı bir yolculuğa çıkar. Bu yolculuk, bazen bir alışkanlığın peşinden gitmek, bazen de toplumsal normları sorgulamakla başlar. Hangi soruları sorduğumuz, nasıl…

Bilgisayarımda Hangi Donanım Var? Sosyolojik Bir Bakış Bir sabah bilgisayarınızı açtınız, fakat hemen her gün karşılaştığınız ekranın ardındaki donanımın ne kadarını tanıyorsunuz? Belki ekranın ışığı, klavye tuşlarının sesi ya da fanın uğultusu günlük yaşamınızın bir parçası olmuştur ama bilgisayarın içindeki karmaşık makineleri ne kadar biliyoruz? Her bir bileşeni, sadece birer teknik özellikten öte, toplumsal yapılar, bireysel kimlikler ve güç ilişkilerinin bir yansıması olabilir mi? Bilgisayarınızda hangi donanım var? Bu sorunun ötesine geçerek, teknoloji ile ilişkimizin toplumsal anlamına, eşitsizliklere ve kültürel pratiklere nasıl yansıdığına dair derinlemesine düşünmek, bize toplumsal yapıları ve bireysel deneyimleri anlamada yeni bir pencere açabilir. Bilgisayarlar ve teknoloji,…

Arapça Ü Nasıl Yazılır? Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir Analiz Günümüzün siyasal düzeni, sadece bir toplumun yönetilme biçimini değil, aynı zamanda o toplumun dilini, sembollerini ve iletişim biçimlerini de şekillendirir. Düşüncelerimizin, fikirlerimizin ve kimliklerimizin birçoğu, dil aracılığıyla ifade edilir. Ve belki de burada, dilin gücüyle başlamak gerekiyor; çünkü dil, iktidarın şekillenmesinde ve toplumların dinamiklerinde önemli bir araçtır. Şimdi, sizlere dilin çok daha derin bir meseleye işaret ettiğini ve siyasal hayatla olan bağlantılarını sorgulatacak bir soruyla başlamak istiyorum: Arapça “ü” harfi nasıl yazılır? Dışarıdan bakıldığında basit bir soru gibi görünse de, Arapçanın dil yapısı ve yazım biçimi, aynı zamanda toplumsal, kültürel ve…

Aktarma Ücreti Ne Kadar İzmir? Kültürler Arası Bir Bakış Dünya, ritüellerin, sembollerin, kimliklerin ve ekonomik pratiklerin kesişim noktalarında şekillenen birbirinden farklı kültürler ile doludur. Bir şehirde, bir ülkede ya da bir toplumda sadece maddi anlamda alışveriş yapmazsınız; burada geçmişin, inançların ve günlük yaşamın nasıl iç içe geçtiğine tanıklık edersiniz. Peki, “aktarma ücreti” gibi bir kavram, İzmir’in sokaklarında ne anlama gelir? Farklı toplumsal ve kültürel bağlamlarda, her şeyin bir değer karşılığı vardır, fakat bu değerler nasıl şekillenir? İşte bu yazıda, bir yanıt arayarak, “aktarma ücreti” meselesini antropolojik bir perspektiften ele alacağız. 1. Ekonomik Sistemler ve Kültürler Arası Değişim İzmir’de Aktarma Ücreti:…

Akla Gelmeyen Başa Gelir: Toplumsal Yapılar ve Bireylerin Etkileşimi Bir sabah, biraz garip bir duygu içinde uyanıyorsunuz. Geçmişte öyle ya da böyle çokça düşünmüştünüz: Ya bir gün başıma gelirse? Gerçekten de, bazen hayat bir anda döner ve size sürprizler sunar. Pek çoğumuz, hayatın belirli bir düzene, kurallara ve beklenebilirliğe sahip olduğunu düşünürken, bir bakmışız ki “akla gelmeyen” bir şey başımıza gelmiş. Toplumumuzun şekillendirdiği normlarla, toplumsal yapılarla ve kültürel pratiklerle o kadar iç içeyiz ki, çoğu zaman kendi kaderimizi bile bu yapılar üzerinden tanımlarız. Peki, Akla gelmeyen başa gelir ne demek? Ve bu söylem, toplumsal yapıları anlamamıza nasıl yardımcı olabilir? Bu…

Çarpma İşleminde Çarpanların Yerleri Değişirse Hangisi Olur? — Siyaset Bilimiyle Bir Düşünce Deneyi Bir gün kendi içimde çarpma işlemine takıldım: “Çarpanların yerleri değişirse sonuç değişir mi?” Matematikte cevap asla: Hayır. Peki, siyaset alanında aynı prensip geçerli mi? Siyaset biliminde güç ilişkileri, kurumların rolleri, yurttaş katılımı ve ideolojiler gibi “çarpanlar” yer değiştirirse sonuç nasıl farklılaşır? Bu yazı, bir matematiksel hakikatin siyasal alemde metafor olarak nasıl yankılandığını sorgulayan bir zihnin analitik yolculuğudur. Matematikten Siyasete: Temel Bir Metafor Çarpma işleminde ( a \times b = b \times a ). Yani çarpanların yeri değişirse sonuç aynı kalır. Bu “değiş tokuş” ilkesi, simetrik ve öngörülebilir…